Moeten wij bang zijn voor een Italiaanse bankencrisis?

5 december 2016

Een bankencrisis lonkt nu de Italianen zich hebben gekant tegen hun premie Matteo Renzi. Wat kan dat voor ons betekenen? 

Enkele media vroegen zich afgelopen weken af of we ons moeten voorbereiden op een nieuwe Lehman Brothers. Aanleiding was het Italiaanse referendum waarvan we nu het resultaat kennen. De tweede grootste economie van de eurozone maakt zich op voor een nieuwe politieke crisis nu de Italiaanse bevolking de politieke hervormingen van Renzi naar de vuilbak heeft verwezen. De bal ligt nu in het kamp van de nieuwe Italiaanse premier Paolo Gentiloni.

Hoe dan ook is het aangewezen dat Gentiloni snel met een oplossing over de brug komt, want er hangen donderwolken boven de Italiaanse banken, en in het bijzonder boven de oudste actieve bank ter wereld ‘Banca Monte Paschi del Siena. Samen met Renzi verdwijnt ook zijn herstelplan voor de Italiaanse banken van het toneel. De bank wil namelijk 5 miljard euro ophalen. 2 miljard zou de bank in handen krijgen door de obligaties in handen van de spaarder om te zetten naar aandelen. Vraag  is of  beleggers de overige 3 miljard euro willen bijpassen nu politieke chaos dreigt. Samen met de Banca Monte Pashi zitten nog een zevental andere Italiaanse banken in slechte papieren.

Door de verstrengde Europese regels kunnen ze bovendien niet snel rekenen op een toemaatje van vadertje staat. De nieuwe regels dicteren namelijk dat de banken eerst moeten aankloppen bij de aandeel-en obligatiehouders en de schuldeisers. Zij moeten de eerste 8 procent van verliezen opvangen. Ondertussen neemt de druk op de bank toe, nu de Europese toezichthouder geweigerd heeft de deadline voor een redding met drie weken op te schuiven.  

Besmettingsgevaar voor België?

Maar wat betekent dat allemaal voor de Belgische spaarders? Is de kans op een Italiaanse bankencrisis groot? En hoe groot is de kans op besmettingsgevaar? Cijfers van de Nationale Bank leren dat de Belgische banken (op uitzondering van Dexia) slechts in beperkte mate blootgesteld zijn aan Italië. In totaal hebben ze 18 miljard euro aan uitstaande vorderingen in Italië, waarvan slechts klein deel op naam van de banken. Het  merendeel van de uitstaande schulden staat op naam van de Italiaanse overheid, onder meer in de vorm van staatsobligaties.

Al moeten wij wel een kanttekening maken bij de bovenstaande stelling. Zo heeft Dexia welgeteld 27,5 miljard euro aan uitstaande vorderingen op zijn conto staan. De staatsbank benadrukt daarbij dat een groot deel daarvan Italiaanse staatsobligaties zijn. Het aandeel Italiaanse banken zou eerder beperkt zijn. “De vorming van een stabiele regering zal bepalend zijn om de volatiliteit van de financiële markten en de gevolgen op de credit spreads op de Italiaanse staatsobligaties en banksector in te schatten”, aldus de staatsbank. Vraag blijft wat er gebeurt als bijvoorbeeld Frankrijk besmet geraakt. De Franse banken zijn veel meer blootgesteld aan Italië. En ons land is op zijn beurt blootgesteld aan Frankrijk. 

Belgische klanten Banca Monte Paschi Belgio 

En wat betekent de crisis voor de klanten van Banca Monte Paschi Belgio? Zij moeten zich geen zorgen maken. De spaardeposito's bij de bank valt immers onder het Belgische depositogarantiestelsel. Dat betekent dat de spaarcenten van de klanten tot 100.000 euro beschermd zijn als de bank de boeken neerlegt. Bovendien is dat garantieselsel afgelopen vrijdag uitgebreid tot 500.000 euro voor mensen die bijvoorbeeld net hun woning hebben verkocht.  Wie geen beroep kan doen op die uitbreiding en toch meer dan 100.000 euro op zijn rekening heeft staan, kan zijn spaartegoeden spreiden over verschillende banken. Het garantiestelsel geldt immers per persoon per financiële instelling.

Wilt u weten bij welke banken uw spaarcenten nog renderen? Vergelijk de tarieven op onze site